Cyrylica

Z Nonsensopedii, polskiej encyklopedii humoru

Skocz do: nawigacji, szukaj

Cyrylica (pot. ruskie literki) – alfabet Słowian wschodnich i części południowych, chyba. Używany także do zapisu języków tzw. mniej ludzkich jak np. tatarski, kazachski, abchaski i jakichś tam jeszcze. Oparty na alfabecie greckim. Nazwa pochodzi od Cyryla, który wpadł na metodę jak zostać sławnym.

Spis treści

[edytuj] Przydatność

Uwielbiany przez pokemony, które odkryły wspaniałą aplikację "Tablica znaków" w folderze "Akcesoria/Narzędzia systemowe". Wykorzystują podobne allograficznie literki cyrylicy do alfabetu łacińskiego nie zważając na ich realne odpowiedniki, np. do wpisywania swoich nazwisk na Naszej-klasie. Cyrylica pełni także funkcję rozweselającą: prawie każdy, kto zobaczy tekst napisany cyrylicą od razu idiotycznie się śmieje. W czasach II wojny światowej używana była jako szyfr, który po pakcie Ribentropp-Mołotow miał służyć do zapisu Języka niemieckiego, jednak nie udało się stworzyć najtrudniejszego kodu świata.

[edytuj] Jak rozszyfrować

Nie taki diabeł straszny jak go malują. Właściwie, to cyrylica jest prosta jak budowa cepa. No to jedziemy:

  • Аа – A
  • Бб – B
  • Вв – W (a tak BTW, sztuczka memnograficzna pomagająca zapamiętać, że B To WB To W
  • Гг - oficjalnie G, w praktyce H (jest co do tego sporo nieścisłości, dlatego wielu Ukraińców mówi na garaż - "haraż", magazyn - "mahazyn", Gołota-"hołota", a nawet z angielskiego "girl" mówią "herl"
  • Дд – D (wygląda jak reaktor jądrowy, nieprawdaż?)
  • Ее – Je (okazjonalnie "e")
  • Ёё – Jo (tak, ta litera o kształcie E z umlautem naprawdę oznacza "jo"! Rzadko spotykana)
  • Жж – Ż
  • Зз – Z
  • Ии – I (nie N, nigdy kurde N)
  • Йй – J (tym bardziej, o zgrozo, nie Ń)
  • Кк – K
  • Лл – L, Ł (jako, że trudno zgrabnie to narysować, dopuszczalna jest również pisownia Λ)
  • Мм – M
  • Нн – N (nie H, tak, tak, nie piszę bzdur)
  • Оо – O (to nie pokemoński emot, nie kasujcie tego, admini)
  • Пп – P (to też łatwe, jeśli uważałeś na matematyce: zapewne słyszałeś o liczbie pi?)
  • Рр – R (jakiś problem?)
  • Cc – S (CS, tak jak Counter-Strike)
  • Тт – T
  • Уу – U (albo Ó na ópartego)
  • Фф – F
  • Хх – Ch
  • Цц – C (to już trochę trudniejsze, ale... wierzę w Ciebie)
  • Чч – Cz (podobne do 4, no nie? cztery)
  • Шш – Sz (czasem też Ż, ale również nieoficjalnie)
  • Щщ – Szcz (rzadko spotykane, ale jednak..)
  • Ъъ – "twardy znak", służy to utwardzania (bynajmniej nie gleby)
  • Ыы – Y (czasem można się pomylić myśląc, że to dwie literki i czytać je jako "wi", ale idzie to sobie wbić w beret)
  • Ьь – "miękki znak" (służy do zmiękczania, ale to nie Calgon. Nie zdziw się, jeśli zobaczysz Tь, zmiękczone T mów tak jak fFarRiAtQui mówią "tie")
  • Ээ – E (co? drugi raz? też tego nie kumam, poza tym to myli się z Зз czyli z Z; używana w większości w wyrazach obcych)
  • Юю – Ju
  • Яя – Ja (błagam, tylko nie R, bo jak coś takiego widzę to mi się krew gotuje. Ciekawostka: po ukraińsku i rosyjsku Я to pierwsza osoba liczby pojedynczej, czyli właśnie ja)

[edytuj] Litery dodatkowe

Oczywiście, ten alfabet we wszystkich językach używających cyrylicy nie wygląda tak samo. Niektóre języki mają dodatkowe litery do straszenia dzieci ich liczbą:

  • Ґґ – G (na Ukrainie, używana w wyrazach obcych; takie Г z apostrofem na górze)
  • Ђђserbskie "dź"
  • Єє – Je (gatunek "je" na Ukrainie; obrócone Э)
  • Ѕѕ – Dz (nie "S"; w macedońskim)
  • Іі – I ("i" normalne, jak kto woli dziesiętne; używane dawno temu w rosyjskim obok И, dziś używane w wielu językach rzadziej niż И, jednak jest używane na Ukrainie i Białorusi, a И oznacza "y", chyba)
  • Її – Ji (ukraińskie, jak np. w słowie "jidysz")
  • Љљ – Li (nie "ł" oraz nie ЛЬ, któro oznacza "l"; serbskie i macedońskie)
  • Њњ – Ń (serbskie i macedońskie, powstała, żeby skrócić czas pisania osobnych liter Н i Ь)
  • Ћћ – Ć (serbskie)
  • Ќќ – podobno miękkie K (macedońskie)
  • Ўў – U krótkie (białoruskie; podobne do angielskiego W)
  • Џџ – Dż (serbsko-macedońskie; wygląda jak Ц z ogonkiem na środku)

W językach niesłowiańskich (np. wypisanych wyżej) litery mają coraz to głupsze kształty i wymowę:

  • Әә – szwa (nie "szew" ani "e"; używana m.in. w abchaskim, kazachskim czy baszkirskim)
  • Ғғ – o dziwo, mimo iż pochodzi od Г czyta się ją jak francuskie R (kazachskie)
  • Җҗ – Żi (tatarskie i kałmuckie)
  • Ӏ – tzw. pałoczka, praktycznie nie ma wartości fonetycznej; wygląda jak I i nie posiada formy małej litery (to po co ona tam jest?; czeczeńskie, inguskie itp. języki o nieludzkich nazwach)
  • Ққ – abchaskie, kazachskie takie-jakby K (albo Q)
  • Ҝҝazerskie G (u nich Г czyta się jak Q)
  • Ңң – baszkirskie, kazachskie (sporo ten język ma dodatkowych liter), kirgiskie, kałmuckie Ng [Ciekawostka: w alfabecie łacińskim istnieje litera Ŋŋ oznaczająca też "ng"; w cyrylicy są jeszcze dwie litery oznaczające "ng": Ҥҥ (НГнг) i Ӈӈ (Н z takim haczykiem wychodzącym z prawej nogi: I-J)]
  • Өө – kazachskie, mongolskie, buriackie (nie "burackie"!), jakuckie Ö (jak niemieckie Ö)
  • Үү – podobno U proste (jak niemieckie Ü), ale prościej wymówić zwyczajne, polskie U (nie mylić z Y; mała litera może służyć za zamiennik "y")
  • Ұұ – kazachskie krótkie U (nie Y z kreską ani symbol jena)
  • Ҳҳ – abchaskie, karakałpackie (o Jezu), chakaskie, jakieś tam jeszcze H
  • Һһ – kazachskie, tatarskie, kałmuckie i jakieś tam jeszcze H (małe wielkie "h": Һ)
  • Ҹҹ – pewnie ta kreska nadaje dźwięczności literze "cz", skoro czyta się ją jak "dż" (azerskie)

W dawnej cyrylicy istniały też litery, które są dowodem, że cyrylica to bezczelna kalka alfabetu greckiego:

  • Ҁҁ – koppa, przechwycona z greki, oznaczała "s", ale tylko na końcu wyrazu;
  • Ѹѹ – dawne U; miało też kształt pionowej litery, gdzie O było na dole, a У na górze; ostatecznie została skrócona o "O", żeby za dużo nie pisać (litera pochodzi od greckiego dwuznaku ου, który czyta się jak U)
  • Ѡѡ – omega, czyli O (bezczelne zerżnięcie z alfabetu greckiego)
  • Ѣѣ – jać; czytało się ją jak uwaga... E!
  • Ѥѥ – stare Je
  • Ѧѧ – niby Ą, a jednak Ę
  • Ѩѩ – Ję
  • Ѫѫ – Ą (kto by na to wpadł?)
  • Ѭѭ – Ją(dro)
  • Ѯѯ – kolejna ściąga z greckiego; tym razem Ks
  • Ѱѱ – jw.; Ps
  • Ѳѳ – znowu greka- "t" szczękowe- czytane jak "th" w angielskim "think"
  • Ѵѵ – poprzednik litery У, nie lada wyzwanie do wymowy- spróbuj powiedzieć "i" ustawiając gardło jakbyś chciał powiedzieć "y", a ponadto postaraj się nie brzmieć jak ranny łoś.

Ponadto występowało "r" gardłowe- płucząc gardło spróbuj powiedzieć "r" uderzając językiem o podniebienie. Fajnie, co?... Aaaa... a znak zapytania był oznaczany ";"

Oczywiście istnieją także inne, mało zrozumiałe i całkowicie głupie litery mało znanych języków, jednak niewiele czcionek potrafi je odtworzyć.

[edytuj] W praktyce

Powyższa ściąga przyda się do czytania w języku ukraińskim, który wbrew pozorom jest podobny do polskiego, a także w białoruskim (chyba jeszcze bardziej podobnym), serbskim, macedońskim czy nawet mongolskim oraz w innych mniej znanych językach. Po rosyjsku też sobie wprawdzie możesz poczytać, ale nic nie zrozumiesz, więc szkoda się męczyć.

[edytuj] Spotykalność

  • Zapewne masz w domu jakiś solidny radziecki piekarnik, telewizor, radio, czy coś tam. Teraz idź i szpanuj! Podpisy pod przełącznikami nie stanowią już zagadki!
  • W amerykańskich filmach cyrylica pojawia się na wrogich torpedach czy przechwyconych wiadomościach. Ciekawe, dlaczego?
  • Jak przypadkiem studiujesz jakiś prymitywny język w rodzaju serbskiego to znajomość cyrylicy przyda się całkiem całkiem.
  • Popularna wśród uczniów piszących na tablicy wyzwiska pod adresem nauczyciela. Uczniowie nie zważają na to, że nauczyciele w znakomitej większości znają cyrylicę.
społeczność